GroenLinks pleit voor herplant na grootschalige kap van zieke essen

Raadslid Niels Jeurink stelt vragen over de massale kap van essen in Kampen. ,,Waarom zo veel haast? Waarom zo veel? Hij wil dat er nader onderzoek komt voor het beste antwoord.

Waarom moeten er nu ineens met vliegende haast zó veel essen gekapt worden? Hoe effectief is dat eigenlijk als bestrijding van essentaksterfte? En worden er ook net zo veel bomen herplant? En is het college eigenlijk wel bevoegd om voor dit doel met een noodverordening te komen?
Dit waren de voornaamste vragen die GroenLinks stelde tijdens de vergadering van de commissie ruimtelijke ontwikkeling op maandag 13 februari.

Oplossing
De grootschalige bomenkap (er worden nu zo’n 1.000 essen gekapt en later volgen er vermoedelijk meer) is bedoeld om essentaksterfte te bestrijden. Een boomziekte die overal in ons land de kop opsteekt en al veel bomen heeft aangetast. Maar of kappen van bomen de beste oplossing is? Daarover lopen de meningen nogal uiteen. Deskundigen houden het erop dat je bomen alléén moet kappen wanneer het echt niet anders kan.

Effect
Maar in Kampen wordt het blijkbaar nodig gevonden veel meer essen te kappen dan in andere gemeenten. Alle reden dus voor GroenLinks om hierover kritische vragen te stellen aan de verantwoordelijke wethouder (Martin Ekker). De wethouder gaf aan van plan te zijn tot herplant over te gaan. GroenLinks gaat er op letten dat er voor elke gekapte boom minimaal één terugkomt. Verder beloofde de wethouder alleen tot kap over te gaan wanneer dat écht niet anders kan. Dat lijkt overigens vooral ingegeven door de kosten van de kap- en herplant-operatie, en niet zozeer om de gevolgen voor het landschap en de natuur te verkleinen, maar het effect is hetzelfde. En burgemeester Koelewijn zoekt nog uit hoe het zit met de bevoegdheid van het college van B&W om hiervoor een noodverordening af te kondigen.

 

Bijdrage raadslid Niels Jeurink in de commissievergadering:

Voorzitter, ik wil graag aandacht vragen voor de grootschalige bomenkap die momenteel in onze gemeente plaatsvindt, vanwege bestrijding van essentaksterfte. De Stentor berichtte al enkele malen over de kap, die inmiddels is begonnen. Wanneer de kap inderdaad op de huidige voet doorgaat dan heeft dat grote gevolgen voor het landschap. Gevolgen ook voor de natuur. En laten we niet vergeten dat bomen onze groene longen zijn. Bomenrijen verdwijnen en maken plaats voor, ja voor wat eigenlijk? Voor nieuwe bomenrijen? We lezen in de pers eigenlijk alleen dat herplant heel duur is. Uit de antwoorden op de ambtelijk door mij gestelde vragen blijkt dat dat voor 2017 het geval is. Maar voor alle bomen? En hoe zit het met de bomen die na 2017 het veld moeten ruimen? Vandaar ook de vraag aan de wethouder: geldt voor alle bomen die worden geveld een herplantplicht? En zo nee, is de wethouder dan bereid alle bomen die nu geveld worden kort na het vellen te herplanten?

Ik heb zoals gezegd over de bestrijding van de essentaksterfte ook een aantal vragen gesteld aan de afdeling Groen. Over de noodzaak van het kappen van zoveel essen bijvoorbeeld. Gesteld wordt dat kappen de enige oplossing is. Maar als we dan het ‘praktijkadvies essentaksterfte’ van de Vereniging van Bos- en Natuurterreineigenaren (VBNE) lezen, dan krijg je toch een wat ander beeld. Over lanen van essen staat daarin het volgende: "Ga pas kappen wanneer duidelijk is dat de bomen niet in staat zijn om uitbreiding van de ziekte in de boom te stoppen. Bij sommige bomen blijft de aantasting beperkt tot de dunnere twijgen en treedt soms kroonherstel op. Ook is veel taksterfte in lanen niet aan de schimmel te wijten, maar wordt veroorzaakt door andere ziekten en plagen of slechte groeiplaatsomstandigheden." Voorzitter, ik vind het belangrijk dat de bomen alleen worden geveld wanneer dat écht nodig is. Ik zou daarom graag door een externe deskundige een second opinion uitgevoerd willen zien naar de noodzaak van kap van zo veel bomen. Is de wethouder bereid zo’n onderzoek te laten uitvoeren?

Maar er moet me ook nog wat anders van het hart. Voorzitter, de grootschalige bomenkap wordt mogelijk gemaakt op grond van een spoedbesluit van ons college, van 7 februari. Op 8 februari stond er iets over in de krant, en op 9 februari was men al volop aan het werk. Die spoed is nogal betrekkelijk, want ruim een jaar geleden was er al de soortgelijke kwestie -ook met essentaksterfte- over de bomenkap langs de Quarles van Uffordweg in Wilsum. En de essentaksterfte werd op andere plaatsen in de gemeente in 2016 vastgesteld. Hoezo dus onvoorzien?

Voorzitter, GroenLinks vindt dat de gemeente altijd het goede voorbeeld moet geven als het om het toepassen van de regels gaat. Nu wordt uit de besluitenlijst van het college duidelijk dat dit gezien wordt als ‘noodkap’, waardoor er geen omgevingsvergunning, vroeger noemden we dat een kapvergunning, nodig is. Ik citeer: “uit veiligheidsoverwegingen aan te merken als een noodkap, waaruit volgt dat voor deze kap geen omgevingsvergunning is vereist en deze bomen al kunnen worden gekapt in februari/maart”. Ik begrijp dat de nood vooral tijdnood was.

Voorzitter, nou heb ik wat puzzelwerk verricht. Onze APV, de Algemene Plaatselijke Verordening Kampen 2001 dus, maakt helemaal géén melding van zoiets als noodkap. Weliswaar is geen omgevingsvergunning vereist wanneer de Plantenziektenwet het rooien van planten voorschrijft, maar er lijkt hier geen sprake van een situatie waar die wet over gaat. GroenLinks betwijfelt of het college wel de bevoegdheid heeft om te besluiten tot ‘noodkap’ over te gaan. Wanneer krijgt de Gemeenteraad hierop een toelichting en wanneer wordt de noodverordening – zo daarvan sprake is- aan de Gemeenteraad aangeboden? Ten overvloede: de al aan de gemeenteraad aangeboden notitie gaat alleen in op de kosten en gaat hier niet op in.

Ga pas kappen wanneer duidelijk is dat de bomen niet in staat zijn om uitbreiding van de ziekte in de boom te stoppen